Celem analizy porównawczej jest wykazanie, że warunki transakcji między podmiotami powiązanymi są zgodne z zasadą ceny rynkowej (arm’s length principle). To oznacza, że ceny, marże czy narzuty powinny odpowiadać tym, które ustaliłyby niezależne podmioty w porównywalnych okolicznościach.
Ważne jest, by dane finansowe użyte w analizach porównawczych były aktualne i porównywalne. Benchmark zazwyczaj opiera się na danych zewnętrznych i powinien obejmować okres zbliżony do roku 2024. W TPR 2024 musimy wskazać m.in. zastosowaną metodę, poziom cen lub marż w transakcji oraz przedział z analizy porównawczej (np. kwartyle) i to, czy wynik naszej transakcji mieści się w tym przedziale. Brak analizy porównawczej tam, gdzie jest ona wymagana, to m.in ryzyko wynikające z art. 56c KKS.
Jakie są najczęstsze błędy w analizach porównawczych?
- Zbyt szerokie lub zbyt wąskie kryteria selekcji – prowadzą do nieporównywalnych danych lub zbyt małej próby.
- Brak aktualizacji danych – benchmarki muszą być aktualizowane co 3 lata, a zmiany w transakcji mogą wymagać nowej analizy.
- Niedopasowany profil funkcjonalny – błędne przypisanie funkcji, aktywów i ryzyk (FAR) może zniekształcić wynik.
- Brak korekt porównywalności – pominięcie różnic np. w kapitale obrotowym czy strukturze aktywów.
- Niespójność z dokumentacją lokalną – dane w TPR muszą być zgodne z Local File.
Jak poprawić analizę porównawczą?
- Zadbaj o precyzyjną identyfikację transakcji
Rozróżnij typy transakcji (np. pożyczka vs. lokata) i określ ich charakter – towarowy, usługowy, finansowy. Ustal, która strona transakcji będzie badana.
- Dobierz właściwą metodę weryfikacji
Do wyboru masz m.in.:
- PCN (porównywalna cena niekontrolowana),
- RPM (cena odprzedaży),
- Cost Plus (koszt plus),
- TNMM (marża transakcyjna netto),
- Profit Split.
Wybór metody powinien być uzasadniony charakterem transakcji i dostępnością danych.
- Wykorzystaj profesjonalne źródła danych
Unikaj danych ogólnych (np. stopy NBP), które nie spełniają kryteriów porównywalności.
- Dokładnie opisz kryteria selekcji
Transparentność to podstawa. Opisz, dlaczego wybrałeś dane podmioty, jakie były kryteria eliminacji i jakie wskaźniki zastosowano.
- Uwzględnij korekty porównywalności
Jeśli występują różnice między podmiotami (np. w zakresie aktywów trwałych), zastosuj korekty i uzasadnij je w dokumentacji.
- Zachowaj spójność z formularzem TPR
Wskaźniki finansowe użyte w analizie muszą być zgodne z tymi raportowanymi w TPR. W razie rozbieżności – wyjaśnij je w sekcji E formularza.
- Zadbaj o aktualną analizę porównawczą.
Jeśli Twoja firma dotąd nie sporządziła analizy porównawczej dla danej transakcji – to ostatni moment, by to nadrobić. Warto skorzystać ze wsparcia doświadczonych doradców lub specjalistów, którzy potrafią przeprowadzić rzetelny benchmark. Należy pamiętać, że organy podatkowe w razie kontroli dokładnie weryfikują założenia i dane użyte w analizach – liczy się metodologia zgodna z Wytycznymi OECD i porównywalność danych. Dobrą praktyką jest również regularna aktualizacja analiz (co 3 lata lub częściej, gdy warunki rynkowe się zmieniają lub dla transakcji finansowych).
Przeprowadzimy analizę porównawczą dla kluczowych transakcji, skontaktuj się z nami.
