Interpretacja indywidualna wydana przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 21 marca 2025 o sygn. 0111-KDIB1-2.4010.30.2025.2.MK, dotyczy spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, opodatkowanej w formie estońskiego CIT od 1 kwietnia 2023 roku. Spór dotyczył tego, czy otrzymanie i zaksięgowanie w 2024 roku faktury kosztowej dotyczącej zakupów z 2023 roku może skutkować powstaniem po stronie spółki dochodu z tytułu nieujawnionych operacji gospodarczych.
Stan faktyczny i stanowisko wnioskodawcy
Wnioskodawca wskazał, że otrzymał fakturę kosztową dotyczącą zakupów z 2023 r. dopiero w 2024 r., już po zatwierdzeniu sprawozdania finansowego za rok 2023. Zdarzenie zostało ujęte w księgach rachunkowych zgodnie z przepisami ustawy o rachunkowości. W szczególności zgodnie z art. 54 ust. 2 Ustawy o rachunkowości (dalej: u.o.r.), który pozwala na ujęcie skutków faktur otrzymanych po zatwierdzeniu sprawozdania w bieżącym roku obrotowym.
Spółka argumentowała, że brak wcześniejszego ujęcia tej faktury nie wynikał z błędu lub zaniedbania, lecz z obiektywnego braku wiedzy o danym zdarzeniu gospodarczym – faktura nie została doręczona przez kontrahenta na czas. Spółka powołała się także na interpretacje oraz objaśnienia Ministerstwa Finansów. Podkreślano w nich, że nie każda korekta lub opóźnienie w ujawnieniu kosztów prowadzi automatycznie do powstania dochodu z nieujawnionych operacji gospodarczych. Zdaniem Wnioskodawcy, sytuacja ta nie spełnia przesłanek z art. 28m ust. 1 pkt 6 Ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (dalej: ustawy o CIT), a więc nie powinna prowadzić do powstania obowiązku podatkowego.
Stanowisko organu podatkowego
Dyrektor KIS nie zgodził się z interpretacją Wnioskodawcy. W jego ocenie doszło do klasycznego przypadku powstania dochodu z tytułu nieujawnionych operacji gospodarczych. Zgodnie z art. 28m ust. 1 pkt 6 ustawy o CIT, za taki dochód uważa się wartość przychodów lub kosztów, które powinny zostać zgodnie z przepisami rachunkowości zarachowane w danym roku podatkowym i ujęte w zysku (stracie) netto, ale tego ujęcia nie dokonano.
Organ podkreślił, że nie ma znaczenia, czy pominięcie to było zawinione przez podatnika czy też wynikało z opóźnienia po stronie kontrahenta. Decydujące znaczenie ma fakt, że koszt dotyczył roku 2023 – czyli roku, w którym powinien zostać zarachowany zgodnie z zasadą memoriału – a jednak nie został ujęty w księgach i sprawozdaniu za ten okres. Jego ujęcie dopiero w 2024 roku, nawet jeśli prawidłowe z punktu widzenia przepisów o rachunkowości (art. 54 ust. 2 u.o.r.), skutkuje dla celów podatkowych obowiązkiem rozpoznania dochodu z nieujawnionych operacji gospodarczych.
Organ powołał się również na „Przewodnik do ryczałtu od dochodów spółek”, który wyraźnie wskazuje, że nieujawnienie operacji gospodarczych w księgach rachunkowych powoduje powstanie dodatkowego dochodu do opodatkowania, niezależnie od przyczyn tego nieujawnienia. Ryczałt od tego dochodu powinien zostać zapłacony do końca trzeciego miesiąca roku podatkowego następującego po roku, w którym koszty powinny zostać zarachowane.
Wnioski i skutki interpretacji
Organ podatkowy jednoznacznie uznał, że stanowisko Wnioskodawcy jest nieprawidłowe. Przesądził, że opóźnienie w otrzymaniu faktury, nawet niezawinione przez podatnika, nie zwalnia go z obowiązku rozpoznania dochodu z nieujawnionych operacji gospodarczych. Ujęcie kosztu w roku następnym, bez korekty roku, którego on dotyczył, skutkuje powstaniem podstawy opodatkowania ryczałtem.
Interpretacja potwierdza sztywność regulacji dotyczących estońskiego CIT w zakresie obowiązku wykazywania kosztów i przychodów zgodnie z zasadą memoriału. Pokazuje też, że prawo podatkowe nie uwzględnia w tym zakresie okoliczności obiektywnych, takich jak opóźnienie w doręczeniu dokumentu przez kontrahenta.
Podsumowanie
Reasumując, dla podatników opodatkowanych estońskim CIT-em, wszelkie opóźnienia w ujmowaniu zdarzeń gospodarczych, nawet niezawinione, mogą skutkować powstaniem dodatkowych zobowiązań podatkowych. Spółki powinny dołożyć szczególnej staranności w pozyskiwaniu i ewidencjonowaniu kosztów w roku, którego dotyczą, gdyż ich ujęcie w latach późniejszych może zostać zakwalifikowane jako nieujawniona operacja gospodarcza i skutkować dodatkowymi obciążeniami.
Autor: Alicja Karczmarska – Tax Assistant
