W dniu 1 czerwca 2023 r. Sąd Apelacyjny w Szczecinie po rozpoznaniu sprawy S. W., L. P. i M. N. oskarżonych o czyny z art. 62 § 2 k.k.s. i inne na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora od wyroku Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 30 września 2022 r. sygn. akt III K 237/21 utrzymał zaskarżony wyrok w mocy.
W uzasadnieniu wyroku o sygnaturze II AKa 3/23 czytamy (…) Podobnie w przypadku L. P. i M. N. prokurator użył zwrotu „będąc uprawnioną do zajmowania się sprawami gospodarczymi i finansowymi przedsiębiorcy”, które jest daleko idącym nadużyciem. Jedna z pań zatrudniona była jako księgowa, a druga jako specjalistka do spraw sprzedaży. Żadna nie miała uprawnień menadżerskich, ani właścicielskich, by można ją było uznać za decydującą, a co najmniej współdecydującą o sposobie prowadzenia spółki (…). Na gruncie Kodeksu karnego Sąd Najwyższy uznał w postanowieniu z dnia 27 kwietnia 2001 r., sygn. akt I KZP 7/01, OSNKW 2001/7-8/55), że osobą zajmującą się cudzymi sprawami majątkowymi jest ten tylko, kogo obowiązki i uprawnienia obejmują łącznie zarówno dbałość o ochronienie powierzonego mienia przed uszczerbkiem, zniszczeniem lub zagubieniem, pogorszeniem stanu interesów majątkowych, jak i wykorzystanie tego mienia w procesie gospodarowania w taki sposób, aby zostało ono powiększone lub wzrosła jego wartość. Ten zaś kto ma obowiązki w zakresie dbałości o składniki majątku nie może zostać uznany za zajmującego się cudzymi sprawami gospodarczymi lub majątkowymi. Sąd Apelacyjny w Szczecinie w wyroku z dnia 21 czerwca 2013 r., sygn. akt II AKa 74/13, LEX nr 1362906 podzielił ten pogląd, uznając, że przy braku definicji legalnej, nie znajduje reguł wykładni pozwalających na odmienne interpretowanie zwrotu „zajmowania się cudzymi sprawami” na gruncie prawa karnego skarbowego aniżeli w Kodeksie karnym (…)
W dniu 25 października 2023 r. Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie jako oczywiście bezzasadną (sygn. III KK 453/23).
Konkluzja
Pomimo braku definicji legalnej „osoby zajmującej się cudzymi sprawami”, niniejszy wyrok Sądu Apelacyjnego odwołuje się do definicji, która funkcjonowała już w orzecznictwie i ma zastosowanie w sprawie. Zatem, osoba zajmującą się cudzymi sprawami majątkowymi to wyłącznie taka, której obowiązki i uprawnienia obejmują łącznie zarówno dbałość o ochronienie powierzonego mienia przed uszczerbkiem, zniszczeniem lub zagubieniem, pogorszeniem stanu interesów majątkowych, jak i wykorzystanie tego mienia w procesie gospodarowania w taki sposób, aby zostało ono powiększone lub wzrosła jego wartość. Natomiast osoba, do której obowiązków należy dbałość o składniki majątku nie może zostać uznana za zajmującą się cudzymi sprawami gospodarczymi lub majątkowymi. W związku z powyższym, w tezie orzeczenia Sąd wskazuje, iż osoby niesprawujące funkcji menadżerskich ani właścicielskich, czyli zwykli pracownicy odpowiedzialni za dbałość o istniejący stan finansów firmy, nie mogą dopuścić się przestępstw w formie sprawstwa z art. 9 § 3 k.k.s, a on dawał podstawę do odpowiedzialności za czyn podatnika (art. 56 k.k.s.).
Autor: Małgorzata Rzążewska – Praktykantka
