Jedną z obligatoryjnych czynności w ramach sporządzania dokumentacji cen transferowych jest przeprowadzenie analizy funkcjonalnej podmiotów powiązanych, której celem jest identyfikacja pełnionych funkcji, angażowanych aktywów oraz ponoszonych ryzyk, w tym zdolności do ich pełnienia i ponoszenia. Przeprowadzona analiza funkcjonalna w zakresie obrotu towarowego determinuje przyporządkowanie podmiotu do odpowiedniej roli.

Model biznesowy producenta

W modelu biznesowym producenta podmiot przekształca surowce w wyroby gotowe. Tym samym proces produkcyjny jest uporządkowanym ciągiem działań, w wyniku których konsument otrzymuje swoje produkty. Ten typ modelu biznesowego może również obejmować montaż prefabrykowanych komponentów w celu stworzenia nowego produktu.

Typy producentów w klasyfikacji cen transferowych

W klasyfikacji cen transferowych wyróżnia się następujące rodzaje producentów:

  • Producent o rozbudowanych funkcjach i ryzykach (fully fledged manufacturer)
  • Producent o ograniczonych funkcjach i ryzykach (contract manufacturer)
  • Świadczenie przez producenta usługi produkcyjnej (toll manufacturing).

Zysk przypisywany producentowi w ramach cen transferowych

Im więcej pełnionych funkcji, podejmowanego ryzyka i wykorzystywanych aktywów, tym większy jest zysk, który można przypisać podmiotowi zajmującemu się dystrybucją w jurysdykcji klienta. W przypadku działalności polegającej na sprzedaży dóbr materialnych całkowity zysk można podzielić na trzy grupy: zysk przypisany produktowi (marża), zysk przypisany działaniom marketingowym i sprzedażowym oraz wartość przypisana do wartości niematerialnych, takich jak nazwy handlowe lub znaki towarowe. 

Przykład producenta o ograniczonych funkcjach i ryzykach

W Wyroku WSA w Gliwicach z dnia 6 września 2023 r. o sygn. I SA/Gl 1563/22 skarżąca spółka działała w ramach międzynarodowej struktury kapitałowej w branży motoryzacyjnej. Zlecenia na produkcję składane były przez niezależne podmioty zagraniczne w związku z realizacją kontraktów długoterminowych. Spółka nie brała bezpośredniego udziału w negocjowaniu oraz podpisaniu kontraktów, a ustalanie warunków cenowych oraz czasu trwania kontraktu należało do podmiotu centralnego Grupy. Zakupy materiałów były zarządzane centralnie przez dział zakupów tego podmiotu. Organ uznał, że spółka była producentem o ograniczonych funkcjach i ryzykach, co powinno skutkować niskim, ale stabilnym zyskiem. Jednak spółka osiągała ujemny wynik finansowy, ponosząc straty już na etapie działalności operacyjnej.

Podsumowanie analizy funkcjonalnej producenta w kontekście cen transferowych

Wobec powyższego, wybór właściwego profilu funkcjonalnego bezpośrednio przekłada się na oczekiwane zyski z transakcji kontrolowanej. Przy ustaleniu profilu funkcjonalnego producenta należy wziąć pod uwagę następujące kwestie:

  • odpowiedzialność za zarządzanie łańcuchem dostaw, w szczególności nabywanie surowców do produkcji, utrzymywanie zapasów, odpowiedzialność za proces planowania i realizacji produkcji, magazynowania wyrobów gotowych.
  • posiadanie tytułów własności do wykorzystywanych wartości niematerialnych i prawnych, posiadanie know-how dotyczącego procesu produkcyjnego.
  • posiadanie linii produkcyjnej, nieruchomości oraz narzędzi służących do procesu produkcyjnego oraz zatrudnionych pracowników.
  • możliwości prowadzenia prac badawczo-rozwojowych związanych z procesem produkcji, posiadanie wiedzy co do technologii produkcji.
  • odpowiedzialność za pozyskanie klientów, prowadzenie działalności sprzedażowej oraz dystrybucyjnej, a także funkcji marketingowych.

 

Autor: Marta Kiryczuk – Starszy konsultant podatkowy

X